- Աврዬփοчуኇ иሾимиլθ еψዊδեкяшիፑ
- Хэջоσሞ аվոξሲ иւ
- Ускаτ υፆаժωց
- Δεպо ухавр
- Есеճащ пругυ
A HPV teszt eredménye segít megbecsülni a méhnyakrák kialakulásának kockázatát, ez nem jelenti azt, hogy esetedben a méhnyakrák mindenképpen kialakul vagy diagnosztizálható. Ezen túlmenően a diagnózis felállításához a korszerű szemlélet szerint az úgynevezett p16 biomerkert is meghatározzák, mely egyértelműenCytologia jest procedurą przesiewową w kierunku raka szyjki macicy. Sprawdza obecność komórek przedrakowych lub rakowych z tarczy i kanału szyjki macicy. Podczas rutynowej procedury komórki z szyjki macicy są delikatnie zdrapywane, a następnie badane pod kątem “nienormalnego wzrostu” – karcynogenezy. Procedurę przeprowadza się w gabinecie ginekologicznym. Może to być niekomfortowe badanie, ale zwykle nie powoduje żadnego bólu. Kto powinien zrobić cytologię? Większość kobiet powinna zacząć wizyty u ginekologa najpóźniej w wieku 21 lat, chyba że wcześniej zacznie współżycie lub wystąpią ku temu powody związane z zakażeniami i infekcjami. Badanie cytologiczne powinny być wykonywane co najmniej raz w roku. Kobiety z pewnymi predyspozycjami mogą potrzebować częstszych wizyt i badań. Dotyczy to najczęściej: Nosicielek HPV, Nosicielek HIV, Kobiet po chemioterapii, Kobiet z osłabionym układem odpornościowym. HPV to wirus brodawczaka ludzkiego. Głównymi przyczynami raka szyjki macicy są HPV typu 16 i 18. Jeśli masz wirusa HPV, możesz mieć zwiększone ryzyko zachorowania na infekcje oraz w późniejszym etapie na raka szyjki macicy. – Kobiety w wieku powyżej 65 lat z historią prawidłowych wyników cytologicznych mogą zmniejszyć częstotliwość wizyt oraz po ustaniu współżycia zaprzestać wykonywania cytologii – komentuje dla portalu ginekolog z gabinetu ginekologicznego Blumedica Poznań. Czy dziewica musi mieć zrobioną cytologię? Większość przypadków raka szyjki macicy wynika z zakażenia wirusem HPV przenoszonym drogą płciową. Jednak nie wszystkie nowotwory szyjki macicy pochodzą z infekcji wirusowych. Z tego powodu zaleca się, aby wszystkie kobiety rozpoczęły badania przesiewowe w kierunku raka szyjki macicy wymazem cytologicznym co 3 lata, począwszy od 21 roku życia w przypadku dziewczyn, które nie rozpoczęły współżycia. Cytologia w ciąży W większości przypadków cytologię można bezpiecznie wykonać w pierwszych 24 tygodniach ciąży. Po tym czasie badanie może być bardziej bolesne. Natomiast po urodzeniu warto poczekać do 12 tygodni, aby zwiększyć dokładność wyników. Jak często wykonywać cytologię? Częstotliwość badań cytologicznych zależy od różnych czynników, w tym wieku i ryzyka. WiekCzęstotliwość cytologii <21 lat, brak aktywności seksualnej, nie są znane czynniki ryzykaco trzy lata <21 lat, aktywna seksualnieco 3 lata 21-29co 3 lata 30-65co 3-5 lat, jeśli wyniki badania cytologicznego i testu HPV są ujemne 65 lat i więcej może już nie potrzebować testów cytologicznych, warto skonsultować się ze swoim ginekologiem Jak przygotować się do badania cytologicznego? Najlepiej na badanie nie umawiać się w czasie menstruacji, ani zaraz przed czy od razu po. Najlepiej w środku cyklu. Unikaj współżycia lub stosowania produktów plemnikobójczych na dzień przed badaniem. Zrelaksuj się. Weź głęboki oddech i staraj się zachować spokój. Stres może wpłynąć na napięcie mięśni macicy co wpłynie na komfort badania. Jeśli będziesz miesiączkować w dniu cytologii, lekarz może zmienić termin badania, ponieważ wyniki mogą być mniej dokładne. Jak wygląda badanie cytologiczne? Podczas badania pacjentka siedzi na fotelu ginekologicznym w odpowiedniej pozycji z uniesionymi nogami. Lekarz powoli umieszcza w pochwie wziernik. Jest to najczęściej plastikowe urządzenie przypominający w działaniu lewarek. Wziernik utrzymuje otwarte ściany pochwy i zapewnia dostęp do szyjki macicy. Wtedy lekarz delikatnymi ruchami zeskrobuje małą próbkę komórek z szyjki macicy. Lekarz może pobrać tę próbkę na kilka sposobów. Niektórzy używają narzędzia zwanego łopatką, niektórzy używają szpatułki i pędzelka. Większość kobiet odczuwa lekki dyskomfort podczas krótkiego skrobania. Próbka komórek z szyjki macicy zostanie zachowana i wysłana do laboratorium w celu przebadania na obecność nieprawidłowych komórek. Po badaniu można również zaobserwować bardzo lekkie krwawienia z pochwy. Należy poinformować lekarza jeśli będą się utrzymywać. Co oznaczają wyniki badania cytologicznego? Istnieją dwa możliwe wyniki z cytologii: normalne lub nieprawidłowe. Normalny wynik cytologii Jeśli wyniki są prawidłowe, oznacza to, że nie zidentyfikowano żadnych nieprawidłowych komórek. Normalne wyniki są czasami określane jako ujemne. Jeśli twoje wyniki są prawidłowe, prawdopodobnie nie będziesz potrzebowała cytologii przez następne trzy lata. Nieprawidłowy wynik cytologii Jeśli wyniki cytologii są nieprawidłowe nie oznacza to, że masz raka. Oznacza to po prostu, że na szyjce macicy znajdują się nieprawidłowe komórki, z których niektóre mogą mieć podwyższone ryzyko. Zgodnie z klasyfikacją cytologiczną wg systemu Bethesda i jego modyfikacją z 2001 roku nieprawidłowości komórek nabłonka płaskiego odpowiadające stanom przedrakowym zostały podzielone na: Atypowe komórki płaskonabłonkowe ASC – o nieokreślonym znaczeniu – ASC-US, – nie można wykluczyć HSIL – ASC-H, Zmiany śródnabłonkowe małego stopnia LSIL Zmiany śródnabłonkowe dużego stopnia HSIL Zgodnie z klasyfikacją i definicją WHO, wewnątrznabłonkowa neoplazja szyjki macicy to zmiany ograniczone do nabłonka, z których potencjalnie może rozwinąć się płaskonabłonkowy rak inwazyjny. Zmiany te, dawniej określane terminami dysplazja i rak przedinwazyjny, dzisiaj bardziej szczegółowo opisuje się akronimami CIN i SIL (18, 19). CIN1 (dysplazja małego stopnia) CIN2 (dysplazja średniego stopnia) CIN3 (dysplazja dużego stopnia) W zależności od wyników testu lekarz może zalecić zwiększenie częstotliwości badań cytologicznych lub dokładniejsze obejrzenie tkanki szyjki macicy za pomocą kolposkopii. Podczas badania kolposkopowego lekarz będzie używał światła i powiększenia, aby lepiej przyjrzeć się szyjce macicy. Jak dokładne są wyniki cytologii? Badania cytologiczne są bardzo dokładne, a regularne wykonywanie zmniejszają częstość występowania raka szyjki macicy i śmiertelność o 80 procent. To krótkie i bezbolesne badanie może uratować życie. Czy w cytologii wyjdzie HPV? Głównym celem badania cytologicznego jest identyfikacja zmian komórkowych w szyjce macicy, które mogą być spowodowane wirusem HPV. Cytologia służy wczesnemu wykryciu komórek raka szyjki macicy dzięki czemu leczenie może rozpocząć się zanim pojawi się większy problemem. Możliwe jest jednak wykonanie specjalnego wymazu na obecność wirusa HPV. Czy cytologia wykrywa choroby weneryczne? Cytologia nie wykrywa innych chorób przenoszonych drogą płciową. Histerektomia, a cytologia Jeśli twoja histerektomia została wykonana z powodu stanu niezłośliwego, takiego jak mięśniaki macicy, możesz być w stanie przerwać rutynowe badania cytologiczne. Jeśli histerektomia dotyczyła stanu przedrakowego lub nowotworowego szyjki macicy, lekarz może zalecić kontynuację rutynowych badań cytologicznych. Cytologia w starszym wieku Lekarze zasadniczo zgadzają się, że kobiety mogą rozważyć przerwanie rutynowych badań cytologicznych w wieku 65 lat, jeśli wcześniejsze badania na raka szyjki macicy były negatywne. Ryzyko badania cytologicznego Cytologia jest bezpiecznym sposobem wykrywania raka szyjki macicy jednak nie jest niezawodny. Wiele czynników może wpłynąć na zafałszowanie wyników. Wynik fałszywie ujemny nie oznacza, że popełniono błąd. Do czynników, które mogą powodować wynik fałszywie ujemny należą: Mała liczba nieprawidłowych komórek Komórki krwi lub komórki zapalne Dlatego tak ważne jest regularne badanie. Kalendarz badań kobiecych Badanie:Od 21 do 39 lat40 do 49 lat cytologiapierwsze badanie w wieku 21 lat, a następnie co 3 lataco 3 lata samobadanie piersicomiesięczne samodzielne badanie po ukończeniu 20 latcorocznie przez lekarza; comiesięczne samodzielne badanie mammografiaomówić z lekarzemco 2 lata test gęstości kościomówić z lekarzemomówić z lekarzem kolonoskopiaomówić z lekarzemomówić z lekarzem Badanie:50-65 lat65 lat i więcej cytologiaco 5 lat, porozmawiać z lekarzem o częstotliwości badań samobadanie piersicorocznie przez lekarza; comiesięczne samodzielnecorocznie przez lekarza;comiesięczne samodzielne mammografiaraz w roku65-74: raz w roku; 75 lat i więcej: porozmawiać z lekarzem test gęstości kościomówić z lekarzemco najmniej jedno badanie, które posłuży jako punkt odniesienia kolonoskopiapierwsze badanie w wieku 50, a następnie co 10 latco 10 lat Sprawdź również: NOWOTWORY GINEKOLOGICZNE "Atypical squamous cells, cannot exclude a high-grade squamous intraepithelial lesion (ASC-H)" is a new diagnostic category in the 2001 Bethesda nomenclature system for cervical cytology. The purpose of this 7-mo retrospective study (March 1, 2002-September 30, 2002) was to evaluate the significance of ASC-H on cervical Thin Prep Pap Tests.
Badanie cytologiczne, nazywane cytologią, pozwala na wczesne wykrycie raka szyjki macicy. Na czym polega cytologia i jak interpretować jej wynik? Czym są grupy cytologiczne? Co robić, gdy wynik nie jest prawidłowy? Badanie cytologiczne to podstawowe badanie ginekologiczne, które w wieku rozrodczym powinno się wykonywać raz na 3 lata. Dlaczego jest takie ważne dla zdrowia kobiety? Co oznaczają jego wyniki przedstawiane jako grupy cytologiczne? Spis treściJak przebiega badanie cytologiczne?Jak często robić cytologię?Wyniki cytologii - jak je odczytywać?Nieprawidłowy wynik cytologii - co dalej?Zmiany w obrazie histopatologicznym szyjki macicyRola wirusa HPV w etiologii raka szyjki macicy Poradnik Zdrowie: nowotwory ginekologiczne Jak przebiega badanie cytologiczne? Cytologia to proste badanie, które można wykonać podczas zwykłej wizyty u ginekologa. Lekarz prosi o wygodne ułożenie się w fotelu ginekologicznym. W celu uwidocznienia tarczy szyjki macicy, wprowadza do pochwy wziernik, a następnie za pomocą szczoteczki o elastycznych włóknach pobiera wydzielinę zawierającą komórki błony śluzowej pochodzące z nabłonka tarczy i kanału szyjki macicy. Tak pobrany materiał należy bezzwłocznie rozprowadzić na szkiełku i utrwalić (metoda cytologii konwencjonalnej) lub umieścić w specjalnym pojemniku z podłożem płynnym (cytologia na podłożu płynnym). Próbkę należy odpowiednio oznakować: numerem badania, nazwiskiem, imieniem pacjentki oraz dołączyć skierowanie. Ważna jest również informacja dotycząca ostatniej miesiączki oraz ewentualnej hormonoterapii stosowanej przez pacjentkę. Czytaj również: Bezpłatne szczepienia przeciwko HPV w całej Polsce Konizacja szyjki macicy - co to za zabieg, kiedy jest potrzebny i jak się do niego przygotować? Jak często robić cytologię? Obecnie rezygnuje się z badań profilaktycznych u kobiet poniżej 21 roku życia. Zauważono, że w tej grupie dodatni wynik badania cytologicznego - LSIL/HPV nie jest wskaźnikiem ryzyka zmian o charakterze CIN II, gdyż większość z nich ulega samoistnej regresji, a dalsza diagnostyka może prowadzić jedynie do niepotrzebnie okaleczających procedur medycznych. Dlatego nawet w przypadku wczesnej inicjacji seksualnej czy współistnienia innych czynników ryzyka, nie zaleca się wykonywania cytologii poniżej 21. roku życia. W Polsce program badań profilaktycznych w kierunku raka szyjki macicy jest kierowany do kobiet po 25. roku życia i w przypadku uzyskania wyniku prawidłowego i braku czynników ryzyka, wystarczy powtarzanie cytologii co trzy lata. Po 30. roku życia zaleca się równoczasowe wykonanie badania cytologicznego oraz testu HPV. Uważa się, że jeśli poprzednie wyniki były prawidłowe, można zakończyć prowadzenie badań profilaktycznych po 65. roku życia. Należy zwrócić uwagę, że zastosowanie szczepionki przeciw wirusowi HPV nie zwalnia z konieczności robienia cytologii. Zalecenia co do częstości badań są takie same. Jedynie zabieg histerektomii skutkuje brakiem konieczności prowadzenia dalszej profilaktyki. Szczególną grupę stanowią kobiety: zakażone HIV lub HPV wysokiego ryzyka onkogennego, przyjmujące leki immunosupresyjne bądź leczone w przeszłości z powodu śródnabłonkowej neoplazji szyjki macicy (CIN) lub raka szyjki macicy. U nich badanie cytologiczne należy powtarzać co 12 miesięcy. Wyniki cytologii - jak je odczytywać? George Papanicolaou był amerykańskim ginekologiem, pionierem badania cytologicznego i od jego nazwiska wzięła nazwę klasyfikacja służąca do opisywania wyników tego badania. Obecnie uważa się ją za niewystarczającą w przekazywaniu istotnych z klinicznego punktu widzenia informacji pomiędzy cytologiem a ginekologiem. Jednak warto się z nią zapoznać, ponieważ nadal jest używana przez wielu lekarzy w Polsce. Obecnie powinno się stosować System Bethesda, czyli system klasyfikacji wprowadzony przez Narodowy Instytut Onkologii USA w 1991 roku oraz zmodyfikowany w roku 2001. Istotne było wprowadzenie pojęcia jakości rozmazu, opracowano również standardy pobierania materiału cytologicznego oraz postępowania dla pacjentek z nieprawidłowym wynikiem. Grupy cytologiczne Wyróżnia się pięć grup cytologicznych: 1 GRUPA - wyłącznie prawidłowe komórki nabłonka 2 GRUPA - najczęściej występujący wynik, zwłaszcza w grupie kobiet aktywnych seksualnie; obok prawidłowych komórek stwierdza się obecność komórek zapalnych, jednak bez komórek nieprawidłowych; uważany za wynik prawidłowy 3 GRUPA - obecne są komórki dysplastyczne i określa się stopień dysplazji jako: mały, średni lub duży; jest to ważne ze względu na różnice w dalszym postępowaniu; dysplazja małego stopnia może się cofnąć po leczeniu, natomiast średniego czy dużego stopnia wymaga zwykle dodatkowych badań 4 GRUPA - obecne są komórki atypowe czyli komórki o charakterze nowotworowym; jest to wynik nieprawidłowy, ale wykrycie choroby na tym etapie daje 100 % szans na wyleczenie, konieczna jest jednak szybka diagnostyka i leczenie 5 GRUPA - komórki atypowe są liczne; może to oznaczać obecność raka inwazyjnego, ale do postawienia pewnego rozpoznania konieczna jest pogłębiona diagnostyka - pobranie wycinków z szyjki macicy Terminologia Systemu Bethesda: Nieprawidłowe komórki nabłonka wielowarstwowego płaskiego ASC – atypowe komórki nabłonka wielowarstwowego płaskiego (podzielono na ASCUS i ASC-H) ASCUS – nieprawidłowe komórki nabłonka płaskiego trudne do jednoznacznej interpretacji ASC-H – nieprawidłowe komórki nabłonka płaskiego, w których nie można wykluczyć zmian dużego stopnia HSIL LSIL – zmiany śródnabłonkowe dyskariotyczne małego stopnia, zawierające: wirusa HPV, łagodną dysplazję, śródnabłonkową neoplazję szyjki macicy CIN 1 HSIL – zmiany śródnabłonkowe dyskariotyczne dużego stopnia, zawierające: dysplazję średniego i dużego stopnia, raka in situ, CIN 2 lub CIN 3 Nieprawidłowe komórki nabłonka gruczołowego AGC – atypowe komórki gruczołowe AGUS – nieprawidłowe komórki nabłonka gruczołowego trudne do jednoznacznej interpretacji AGCN – nietypowe komórki gruczołowe podejrzane onkologicznie Nieprawidłowy wynik cytologii - co dalej? Przede wszystkim każdy wynik badania należy skonsultować z lekarzem, który na podstawie dokładnego wywiadu z pacjentem, może dobrać procedury diagnostyczno-terapeutyczne najlepsze dla konkretnej pacjentki. W przypadku rozpoznania ASC-US zaleca się wykonanie dwóch badań cytologicznych w odstępach sześciomiesięcznych lub testu molekularnego na obecność HR HPV. Prawidłowy wynik pozwala na powrót do standardowych badań przesiewowych. W przypadku nieprawidłowości, kolejnym krokiem jest wykonanie badania kolposkopowego. Ujemny wynik badania kolposkopowego u pacjentki z dodatnim wynikiem HR HPV jest wskazaniem do powtórnego testu HR HPV za rok lub dwukrotnego wykonania cytologii, co 6 miesięcy. Należy pamiętać, że przy ASC-US, konizacja szyjki macicy nie powinna być pierwotnym postępowaniem diagnostycznoterapeutycznym. W porównaniu do ASC-US przy ASC-H, CINII+ występuje znamiennie częściej, dlatego dalsze postępowanie diagnostyczne jest takie jak dla wyników HSIL (patrz dalej). Ryzyko CIN II+ i raka u kobiet z wynikiem LSIL jest porównywalne jak w przypadku wyniku ASC-US i dlatego dalsze postępowanie niewiele się różni. Można rozważyć wykonanie kolposkopii z zamiarem wykonania biopsji. Jedynie u kobiet w wieku pomenopauzalnym, jako pierwsze rekomenduje się wykonanie testu HR HPV, ponieważ większe jest u nich prawdopodobieństwo zakażenia przetrwałego. W porównaniu do kobiet młodszych, w tej grupie pacjentek test ten posiada znacznie wyższą wartość prognostyczną. Wynik LSIL nie jest wskazaniem do wycięcia zmiany na szyjce macicy. W przypadku HSIL lub ASC-H zaleca się wykonanie badania kolposkopowego z biopsją podejrzanych zmian lub diagnostyczno-terapeutyczne wycięcie zmiany na szyjce z biopsją kanału. Nie ma sensu wykonywanie testu HR HPV, ponieważ w tym przypadku nie ma wartości diagnostycznej ani prognostycznej. Jeśli badanie histologiczne nie wykaże groźnych zmian, badanie kolposkopowe i cytologiczne powinno być wykonywane co 6 miesięcy. Kolejne rozpoznanie HSIL lub ASC-H powinno być zweryfikowane poprzez konizację. Natomiast dwukrotne negatywne wyniki cytologii i kolposkopii upoważniają kobietę na powrót do rutynowego badania pamiętać, że u kobiet z HSIL nie powinno się wykonywać zabiegów na szyjce macicy, po których nie uzyskujemy materiału do badania histologicznego. Rzadko rozpoznaje się AGC czyli obecność atypowych komórek gruczołowych. Zwykle są to komórki nienowotworowe związane z istnieniem polipa lub stanu zapalnego. Jednak w części takich przypadków stwierdza się zmiany CINII+, raka inwazyjnego szyjki macicy, endometrium czy jajnika, jajowodu. Z uwagi na niejednoznaczność tego wyniku, należy zastosować panel badań diagnostycznych: kolposkopię, biopsję kanału szyjki macicy, biopsję endometrium, test HR HPV, ultrasonografię dopochwową. Wykonanie tylko powtórnego rozmazu lub testu HR HPV jest niewystarczające! Stwierdzenie komórek raka w rozmazie cytologicznym wymaga pilnej diagnostyki, na którą składa się: biopsja celowana i wyłyżeczkowanie jamy macicy z następową oceną histopatologiczną. Dalsze postępowanie uzależnione jest od stopnia zaawansowania choroby i wieku pacjentki. Zmiany w obrazie histopatologicznym szyjki macicy Od roku 1975 WHO (Światowa Organizacja Zdrowia) opisując zmiany w obrazie histopatologicznym szyjki macicy, wyróżniała dysplazję oraz raka przedinwazyjnego (carcinoma in situ). Termin “dysplazja” oznaczał występowanie nieprawidłowych komórek dysplastycznych w miejscu, gdzie powinien znajdować się nabłonek wielowarstwowy płaski. W zależności od grubości zmienionych dysplastycznie warstw nabłonka, wyróżniono trzy stopnie dysplazji: małą, średnią i dużą. Jednak z czasem zwrócono uwagę na niedoskonałość takiego podziału, gdyż zmiany prekursorowe w nabłonku szyjki macicy stanowią jeden ciągły proces transformacji nowotworowej. Dlatego też zrezygnowano z określenia “dysplazja” na rzecz “szyjkowej neoplazji śródnabłonkowej” (cervical intraepithelial neoplasia - CIN). Zależnie od stopnia zaawansowania zmian wyróżnia się: CIN I - zmiany dotyczą dolnej 1/3 grubości nabłonka; z uwagi na możliwość cofnięcia się zmian nawet bez leczenia (nawet 80% CIN 1 ulega samoistnej regresji w przeciągu 12-24 miesięcy), nie jest w pełni zmianą przednowotworową CIN II - zmiany dotyczą 2/3 grubości nabłonka z występowaniem równoczesnej atypii komórek nabłonka znacznego stopnia; uważany jest za stan przedrakowy i wymaga leczenia CIN III - obejmuje ponad 2/3, lub całą grubość nabłonka z silnie wyrażonymi cechami atypii komórek; obejmuje zmiany wcześniej określane jako “rak przedinwazyjny” Rola wirusa HPV w etiologii raka szyjki macicy Niemiecki lekarz Harald zur Hausen zajmował się badaniami dotyczącymi etiologii raka szyjki macicy. W 2008 roku za odkrycie zależności między zakażeniem wirusem HPV a rozwojem raka szyjki macicy otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii i medycyny. Wirus HPV czyli wirus brodawczaka ludzkiego należy do grupy wirusów DNA. Jest przenoszony głównie drogą płciową i najczęściej ma przemijający charakter. Niestety przetrwała infekcja onkogennymi typami wirusa (HR HPV) ma wpływ na rozwój śródnabłonkowej neoplazji i raka szyjki macicy. Wyróżnia się 16 typów wirusa HPV mogących prowadzić do powstania raka. Największe znaczenie ma HPV 16 i 18, ponieważ odpowiada za ponad 70% wszystkich przypadków zachorowań na raka szyjki macicy oraz większość przypadków śródnabłonkowej neoplazji. Niektóre typy wirusa (typ 6 i 11) są mniej niebezpieczne, wywołują jednak wspomniane kłykciny kończyste, czyli brodawki narządów płciowych.
Powiększenie węzłów chłonnych pod pachą może być reakcją na ciało obce, np. na materiał z którego wykonane są implanty silikonowe piersi, co wynika z zakresu drenażu węzłów chłonnych pachy. Dochodzi do gromadzenia mikrocząsteczek obcych substancji w węzłach chłonnych, które mają być zniszczone przez napływająceNieprawidłowy wynik cytologii nie musi oznaczać najgorszego. Rak szyjki macicy rozwija się bowiem wiele lat, zanim osiągnie stadium zagrażające życiu. Im szybciej zostaną podjęte kroki w walce z tą chorobą, tym większe szanse na wygraną. Nieprawidłowy wynik cytologii nie musi oznaczać najgorszego. Rak szyjki macicy rozwija się bowiem wiele lat, zanim osiągnie stadium zagrażające życiu. Im szybciej zostaną podjęte kroki w walce z tą chorobą, tym większe szanse na wygraną. Spis treściCytologia – badanie, którego nie wolno lekceważyćNieprawidłowy wynik to początek badańLeczenie zależy od stadium chorobyPo zabiegu: wsparcie psychoonkologa Nieprawidłowy wynik cytologii może być źródłem lęku i stresu. Nie należy jednak wpadać w panikę, gdyż rak szyjki macicy (RSM) nie rozwija się z dnia na dzień. Od chwili zakażenia wirusem HPV do rozwoju raka inwazyjnego mija 3–10 lat. Jeśli kobieta systematycznie robiła cytologię, ma duże szanse, by całkowicie przezwyciężyć chorobę. Cytologia – badanie, którego nie wolno lekceważyć Cytologia jest niezwykle cennym badaniem w profilaktyce i diagnostyce raka szyjki macicy. Pozwala wykryć nie tylko stany zapalne i określić ich przyczynę, ale także uchwycić wczesne zmiany nowotworowe, kiedy nie powodują one żadnych dolegliwości i – co najistotniejsze – kiedy są całkowicie uleczalne. Wartość badania cytologicznego zależy od oceny i interpretacji zmian morfologicznych oraz ich prawidłowej klasyfikacji, która jest cenną informacją dla lekarza prowadzącego o dalszym kierunku leczenia i terminie następnego badania. Obecnie zalecaną w Polsce klasyfikacją wymazów cytologicznych jest opisowy system Bethesda (TBS), choć często jeszcze spotyka się ocenę rozmazów w pięciostopniowej skali Papanicolau (PAP) – uważana jest ona jednak za niewystarczającą, bo nie dostarcza ginekologowi wszystkich informacji istotnych dla dalszego postępowania. W programach przesiewowych nieprawidłowe wyniki badania cytologicznego stanowią od 1 do 8 proc. wszystkich ocenionych rozmazów. W Polsce w ramach Programu Profilaktyki Raka Szyjki Macicy w ciągu 2008 r. wśród 795 288 wykonanych badań było 19 296 (2,43 proc.) nieprawidłowych wyników cytologii. SPRAWDŹ>>System Bethesda - wyniki cytologii system Bethesda Nieprawidłowy wynik to początek badań W przypadku nieprawidłowego wyniku cytologii konieczne jest potwierdzenie lub wykluczenie zmian przednowotworowych i samego raka. W tym celu stosuje się kolejne badania, które pozwalają zweryfikować wynik cytologiczny, a w przypadku stwierdzenia zmian przedrakowych i rakowych umożliwiają szybkie podjęcie leczenia. Przy niejasnych wynikach (ASC-US, LSIL; grupa IIIA) stosuje się dwa powtórne badania cytologiczne w odstępach 6-miesięcznych po uprzednim leczeniu przeciwzapalnym, a także test HR HPV, który służy do wykrywania obecności DNA lub mRNA wysokoonkogennych typów wirusa HPV. W niektórych przypadkach zalecane jest wykonanie wyniki cytologii nasuwają podejrzenie zmian rakowych i raka (ASC-H, HSIL, AGC; grupa IIIB, IV i V), wykonuje się kolposkopię. To oglądanie szyjki macicy w dużym powiększeniu po uprzednim zastosowaniu próby octowej i próby Schillera, czyli przemyciu szyjki macicy rozcieńczonym kwasem octowym i jodyną. Nieprawidłowe komórki zabarwiają się specyficznie, co pozwala precyzyjnie określić podejrzane miejsca i wskazać, które powinny być zbadane histopatologicznie. Na podstawie uzyskanych w ten sposób wyników stosuje się odpowiednie leczenie w zależności od charakteru zmiany i stopnia jej zaawansowania. Aby jak najdokładniej ustalić stadium choroby, wykonuje się dodatkowo morfologię krwi, badanie moczu, USG przezpochwowe i jamy brzusznej, cystoskopię, rektoskopię i RTG klatki piersiowej. Leczenie zależy od stadium choroby Istnieje wiele metod leczenia zmian przedrakowych i rakowych szyjki macicy. W stadium 0 (carcinoma in situ), kiedy rak ograniczony jest do nabłonka, możliwe są następujące sposoby leczenia: Chirurgia laserowa – za pomocą promienia laserowego niszczone są komórki nowotworowe; Kriochirurgia – komórki nowotworowe i zmiany przedrakowe są niszczone poprzez zamrożenie; Usunięcie zmian za pomocą pętli diatermicznej (LEEP), elektrycznej (elektrokonizacja) – za pomocą cienkiego drucika, przez który przepływa prąd elektryczny, wycina się zmieniony fragment szyjki macicy; Chirurgiczna konizacja – usunięcie fragmentu szyjki macicy w kształcie stożka. Wybór odpowiedniej metody zależy od wieku kobiety oraz planów posiadania stadiach, gdy rak przekracza błonę podstawną szyjki macicy i nacieka głębsze tkanki (I–IV), a także narządy sąsiadujące, stosowane są: Histerektomia (prosta albo radykalna) – wycięcie macicy; histerektomia prosta polega na usunięciu macicy i szyjki macicy, radykalna obejmuje wycięcie szyjki i trzonu macicy, górnej części pochwy, a także przydatków i okolicz-nych węzłów chłonnych; operację wykonuje się w I i II stadium zaawansowania raka; Radioterapia – zastosowanie wysokich dawek promieniowania, które ogranicza zdolność komórek rakowych do namnażania się (stosuje się brachyterapię – naświetlania wewnętrzne, i teleterapię – naświetlania zewnętrzne); metoda ta może być stosowana wspomagająco przed operacją lub po niej albo samodzielnie lub w połączeniu z chemioterapią w wyższych stadiach zaawansowania raka; Chemioterapia – podawanie leków przeciwnowotworowych, które niszczą komórki rakowe nawet w odległych częściach ciała; stosuje się w przypadku przerzutów do innych narządów. Szansa na wyleczenie RSM zależy od zaawansowania raka w momencie podjęcia terapii, wieku i ogólnego stanu zdrowia kobiety, a także zastosowania właściwego leczenia. Po zabiegu: wsparcie psychoonkologa W trakcie leczenia i po nim niezbędna może okazać się pomoc psychologiczna, bo w przypadku diagnozy, jaką jest rak, niełatwo poradzić sobie samej z trudnymi emocjami towarzyszącymi chorobie. W takiej sytuacji wsparcie bliskich może okazać się niewystarczające, a specjalistyczna pomoc (najlepiej psychoonkologa) pozwala zaakceptować chorobę, zmierzyć się z lękiem, poprawia stan psychiczny i wspomaga proces powrotu do zdrowia. Ginekolog raz w roku Rak szyjki macicy może rozwinąć się u każdej kobiety niezależnie od wieku. Szczyt zachorowań przypada między 45. a 59. rokiem życia. Każdego dnia o chorobie dowiaduje się 10 Polek, a 5 z nich umiera, bo zgłosiły się do lekarza zbyt późno. Jednak z medycznego punktu widzenia łatwo ją wykryć: rozwija się w narządzie łatwo dostępnym badaniom, posiada dobrze opisane stany przedrakowe, które można w pełni wyleczyć. Zmiany przedrakowe czy wczesny rak rozwijają się skrycie, bez sygnałów ostrzegawczych. Dopiero w miarę postępu choroby mogą pojawić się nietypowe krwawienia (między miesiączkami, po stosunku, po menopauzie), obfite upławy, bóle w podbrzuszu podczas stosunku albo przy oddawaniu moczu, obrzęki nóg. Często dopiero te dolegliwości skłaniają do wizyty u ginekologa, ale wtedy okazuje się, że szanse na wyleczenie drastycznie maleją. miesięcznik "Zdrowie" You may hear low-grade squamous intraepithelial lesion (LSIL) being referred to as LGSIL or a low-grade abnormal Pap smear. Unusual cell growth is caused by certain strains of the human papillomavirus (HPV). Upon microscopic examination, these squamous cells will display mild dysplasia or abnormalities. The presence of intraepithelial lesions
Późne objawy raka szyjki macicy to przede wszystkim nieprawidłowe krwawienia z dróg rodnych, krwawienia po stosunku czy upławy, które mogą być mylone z infekcją intymną. Najlepszą profilaktyką dla kobiet jest cytologia. Czas na rachunek sumienia – kiedy ostatnio ją robiłaś? Rak szyjki macicy nazywany jest cichym zabójcą kobiet. Skąd to porównanie? Wynika z tego, że nowotwór ten bardzo długo nie daje żadnych objawów. A gdyby był rozpoznany w tym pierwszym, bezobjawowym okresie, to u ponad 90% kobiet można by uzyskać pełne wyleczenie. Spis treści: Objawy raka szyjki macicyJak często wykonywać cytologię?Jak przygotować się do pobrania cytologii?Cytologia w ciąży Objawy raka szyjki macicy Późne objawy raka szyjki macicy to przede wszystkim nieprawidłowe krwawienia z dróg rodnych, krwawienia po stosunku, upławy, które niekiedy są mylone z infekcją intymną (i miesiącami leczone lekami bez recepty – bez wizyty u ginekologa). Długo by tłumaczyć, ale między innymi dlatego uważam, że leki na infekcje pochwy nie powinny być dostępne bez recepty, ponieważ zaburzają one naszą czujność onkologiczną). Zachorowalność na raka szyjki macicy w Polsce w latach 2008-2010 w zależności od wieku Zapamiętaj – jeżeli masz nieprawidłową wydzielinę z pochwy i krwawienia, pierwsze co należy zrobić to udać się do ginekologa lub położnej i wykonać cytologię szyjki macicy. Nie dlatego, że cytologia powie nam coś o infekcji, nie! – cytologia zasadniczo nie mówi nic o rodzaju infekcji, ale pomoże nam wykluczyć najbardziej niebezpieczną przyczynę nieprawidłowej wydzieliny z pochwy. Oczywiście, jeżeli masz aktualną cytologię szyjki macicy to szanse, że wydzielina jest wynikiem inwazyjnego raka szyjki macicy – są małe. Więc nie panikujmy. Jak często wykonywać cytologię? Tu zaczynają się ogromne schody. I szczerze, na to pytanie nie da się odpowiedzieć tak jednoznacznie. Chciałabym Wam powiedzieć – róbcie cytologię raz na rok to na pewno będzie ona zawsze aktualna. Jest w tym ziarno prawdy – i jest to całkiem dobre podejście. Stosowane przez sporą część ginekologów w Polsce. Dlaczego nie przez wszystkich – zapytacie? Bo nie ma żadnych oficjalnych wytycznych, że cytologię trzeba wykonywać raz na rok u zdrowej, nieobciążonej kobiety. Obecnie obowiązujące wytyczne odnośnie badań profilaktycznych raka szyjki macicy Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników – pozwalają nawet na badania przesiewowe raz na 5 lat (!), jeżeli zarówno wynik cytologii i badanie DNA HPV jest prawidłowe. Z drugiej strony według programu profilaktyki raka szyjki macicy ustalonego przez Narodowy Fundusz Zdrowia – profilaktyka raka szyjki macicy to cytologia raz na trzy lata u kobiet między 25. a 59. rokiem życia. O badaniach DNA HPV nie ma wzmianki. Jedno co musicie wiedzieć to, to że te powyższe wytyczne dotyczą programu skriningowego, czyli badań w populacji kobiet bez objawów. Jeżeli ginekolog uzna za konieczne to może pacjentce (w ramach NFZ) pobierać cytologię nawet na każdej wizycie. Czy to ma sens, to już inne pytanie. Aktualizacja na 2022 rok W grudniu 2021 roku pojawił się „Schemat postepowania w screeningu Raka Szyjki Macicy (RSM)” opublikowany przez Polskie Towarzystwo Ginekologów i Położników. Diagnostykę oparto przede wszystkim: na cytologii (klasycznej lub preferowanej na podłożu płynnym), genotypowaniu HPV. (W Polsce niestety nie rozpowszechniła się cytologia na podłożu płynnym, a część badań z poniższych schematów nie jest refundowana przez NFZ. Miejmy nadzieję, że ulegnie to niedługo zmianie). Postępowanie podzielono według wieku pacjentek: dla kobiet przed 30. rokiem życia, nadal najistotniejsze jest wykonywanie cytologii co 1-3 lata zależnie od uprzedniego wyniku,dla kobiet pomiędzy 30. a 70. rokiem życia zalecane jest wykonywanie tzw. Co-Testu, czyli jednoczesnego oznaczenia cytologii i statusu HR-HPV (co 1-3 lata ). Co to takiego ta cytologia płynna? Cytologia – może być wykonana na dwa sposoby: cytologia klasyczna – „na szkiełko”,cytologia płynna – komórki z szyjki macicy są transportowane do laboratorium w specjalnym płynnie. Cytologia płynna – ma tę zaletę, że można z tego materiału również wykonać typowanie DNA HPV oraz w razie konieczności barwić komórki na różne sposoby. Daje to nieco większe możliwości diagnostyczne. Ale zasadniczo z analiz wynika, że oba rodzaje cytologii mają podobną czułość w rozpoznawaniu zmian dysplastycznych w przebiegu raka szyjki macicy. Typowanie HPV, u kogo jest zalecane? To również nie jest najprostsze pytanie, bo są różne schematy badań. Na pewno zaleca się typowanie HPV u kobiet, u których cytologia wyszła nieprawidłowo – ASC-US, ASC-H, LSIL, HSIL. Czułość cytologii Część z Was pewnie się już pogubiła i myśli sobie: „Dobra Nicola nie mieszaj tylko powiedz, jak często Ty wykonujesz badania, znając te wszystkie wytyczne?”. No więc odpowiedź brzmi – cytologię wykonuję u siebie – oczywiście nie sama sobie 😉 raz na rok. I jest ku temu tylko jeden powód – ponieważ czułość cytologii w najlepszym wypadku (najlepiej pobrany materiał, dobrze przechowany, odpowiednie laboratorium i doświadczony lekarz opisujący badanie) – sięga 70%. Na szczęście rak szyjki macicy jest nowotworem, który rozwija się wiele lat. Więc załóżmy, że jednego roku go nie rozpoznamy – a szanse są niestety większe niż 30% (tak wiem, to przerażające) – to wtedy wykonując badanie raz w roku, załapiemy go prawdopodobnie jeszcze na etapie, kiedy będzie można go skutecznie leczyć. Mam świadomość, że taka częstotliwość nie jest uwzględniona w oficjalnych wytycznych, ale wiem też, że wiele autorytetów z dziedziny ginekologii ma takie same zdanie, dlatego odważyłam się to napisać – zresztą od nich takie myślenie zaczerpnęłam. Warto podkreślić, że robiąc badanie raz na rok – na pewno sobie nie szkodzicie, co najwyżej z Waszego domowego budżetu ubędzie 50 zł (bo mniej więcej tyle kosztuje klasyczna cytologia szyjki macicy wykonana prywatnie). Tyle słowami wstępu a teraz przejdźmy do konkretnych pytań i odpowiedzi, spraw które Was nurtują odnośnie cytologii. Odpowiednia szczoteczka cytologiczna Powody, dla których cytologia powinna być pobrana specjalną szczoteczką (poniżej możecie zobaczyć, jak wygląda) a nie wacikiem zasadniczo wskazujemy dwa: tylko tym sposobem pobierzemy komórki zarówno z kanału szyjki macicy jak i z tarczy,aby uzyskać dużą (wystarczającą) ilość komórek do oceny trzeba użyć szorstkiego narzędzia, które nie dotyka a nieco narusza ciągłość tkanki. Wytłumaczyłam Wam to dokładnie w tym filmie. Co zrobić jeżeli lekarz pobiera wacikiem a nie szczoteczką? Tego nie wiem. Ale pozwolę sobie zacytować tu mojego szefa, mój ginekologiczny autorytet – odpowiedź brzmi: „zmienić lekarza”. Bo wytyczne już od 2006 roku są jednoznaczne, że cytologia szyjki macicy musi być pobierana specjalnym do tego narzędziem a nie wacikiem. Jak przygotować się do pobrania cytologii? Do cytologii nie trzeba się specjalnie przygotowywać, wskazana jest normalna codzienna higiena przed badaniem. Nie wolno płukać lub myć pochwy wewnątrz (nie wolno tego robić nigdy ale przed cytologią to już absolutnie). Na 48 h przed nie wolno współżyć ani stosować leków dopochwowych. Co do dnia cyklu to, czasami się mówi aby było to co najmniej 5 dni po i 5 dni przed miesiączką – niestety ciężko tak idealnie trafić – więc prawda i rzeczywistość jest taka, że cytologię można wykonać każdego dnia cyklu kiedy nie ma miesiączki. U kobiet po menopauzie, nabłonek pochwy oraz szyjki macicy jest zanikowy – dlatego warto rozważyć przygotowanie komórek do badania stosując miejscowo probiotyki i estrogeny (jest to decyzja waszego lekarza indywidualnie dopasowana do konkretnej pacjentki). Cytologia w ciąży Według polskich wytycznych PTG oraz refundacji NFZ, każda kobieta w ciąży powinna mieć pobraną przynajmniej raz cytologię. Zazwyczaj robi się to na jednej z pierwszych wizyt, ale można pobrać i w drugim lub trzecim trymestrze, jeżeli kobieta dopiero wtedy się zgłosi na wizytę. Zatem w ciąży nie dość, że można to wręcz trzeba pobierać cytologię. Wszystko dlatego, że rak szyjki macicy rozpoznany w ciąży niestety przebiega bardziej agresywnie i wczesna diagnostyka jest tu kluczowa. W trakcie laktacji czyli podczas karmienia piersią można pobierać cytologię. Pamiętam, komentarz mojego szefa na moim Facebooku “mamaginekolog” – jakiś rok temu (a pan profesor W. bardzo rzadko komentuje, więc to było coś!). Jedna z Was napisała, że lekarz nie chce jej pobrać cytologii, bo ona karmi, karmiła już półtora roku i nie chciała jeszcze kończyć karmienia – wiecie co Profesor odpisał? – „Zmień lekarza”.Zatem jeżeli karmisz i w tym okresie przypada termin, aby wykonać cytologię to można to badanie wykonać. Zazwyczaj pobieram cytologię około pół roku po porodzie – dlaczego? Bo wtedy przypada mniej więcej rok od ostatniej cytologii (tej wykonanej na początku ciąży) i nabłonek szyjki macicy jest już zregenerowany po porodzie – ale ponownie, to żadne oficjalne wytyczne. Jeżeli jest taka konieczność (np. cytologia w ciąży była nieprawidłowa) to można cytologię pobrać już na wizycie po połogu, czyli 6 tygodni po porodzie. PS. Za pomoc przy napisaniu tego artykułu dziękuję fanatyczce chorób szyjki macicy wspaniałej lek. Magdalenie Grocheckiej. Dziękuję również lek. Martynie Szopie-Krupińskiej, która uaktualniła dla Was wszystkie dane i wytyczne, to dzięki niej materiał zyskał dodatkowy edukacyjny wymiar.
ASC-H and HPV negative results may be concerning, but they do not necessarily indicate cancer. It is important to follow up with your healthcare provider and undergo any recommended testing. At Nao Medical, we offer comprehensive women’s health services to assist with any concerns you may have. Contact us today to schedule an appointment. FAQsSkip to content StartO nasO nasLaboratoriumOfertaZakres badańOrientacyjny cennikCzas oczekiwania na wynikiCytologia ginekologicznaBiopsje aspiracyjne cienkoigłoweTransportCertyfikatyGaleriaBlogKomunikatKontaktWypożyczenie bloczków parafinowychInspektor Ochrony DanychStartO nasO nasLaboratoriumOfertaZakres badańOrientacyjny cennikCzas oczekiwania na wynikiCytologia ginekologicznaBiopsje aspiracyjne cienkoigłoweTransportCertyfikatyGaleriaBlogKomunikatKontaktWypożyczenie bloczków parafinowychInspektor Ochrony DanychStartO nasO nasLaboratoriumOfertaZakres badańOrientacyjny cennikCzas oczekiwania na wynikiCytologia ginekologicznaBiopsje aspiracyjne cienkoigłoweTransportCertyfikatyGaleriaBlogKomunikatKontaktWypożyczenie bloczków parafinowychInspektor Ochrony Danych Blog Jak interpretować wyniki cytologii? Administrator2020-08-21T07:52:03+02:00
Ból jest późnym objawem raka piersi. Nowotwór złośliwy zwykle rozwija się podstępnie i we wczesnym stadium nie powoduje dolegliwości. Inne objawy, które wymagają wykonania diagnostyki w kierunku raka piersi to: guzek lub zgrubienie w obrębie piersi, zniekształcenie skóry, asymetria piersi, zniekształcenie lub wyciek z brodawki UMwm.